Odpowiedzialność za nieautoryzowane transakcje płatnicze

Monitor Prawa Bankowego 2024/03 Marzec

Wyrok Sądu Najwyższego z 15 września 2023 r. (II CSKP 1013/22

Wykazanie uwierzytelnienia przez dostawcę usług nie jest równoznaczne z wykazaniem autoryzacji, co potwierdza art. 45 ust. 2 u.u.p., który stanowi, iż wykazanie przez dostawcę zarejestrowanego użycia instrumentu płatniczego nie jest wystarczające do udowodnienia, że transakcja płatnicza została przez użytkownika autoryzowana.

Wyrokiem z 14.10.2020 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanego Banku od wyroku Sądu Okręgowego z 8.07.2020 r., zasądzającego od Banku na rzecz powoda J.B. kwotę 77 776 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 16.03.2018 r. z tytułu odszkodowania za utratę środków na rachunku bankowym, i orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego.

W sprawie ustalono m.in., że strony zawarły 8.10.2015 r. umowę ramową o korzystanie z produktów bankowych (dalej: „Umowa”), w tym z rachunków bankowych. Uzgodniły, że w sprawach nieuregulowanych w Umowie zastosowanie znajdą zapisy regulaminu otwierania i prowadzenia rachunków bankowych dla klientów instytucjonalnych (dalej: „Regulamin”), taryfy opłat i prowizji bankowych Banku [...] S.A. dla klientów instytucjonalnych (dalej: „Taryfa opłat i prowizji”) oraz przepisy powszechnie obowiązującego w Polsce prawa. Korzystając z kompetencji przewidzianej w art. 16 oraz art. 33 ustawy z 19.08.2011 r. o usługach płatniczych (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2360, ze zm., dalej: „u.u.p.”), przyjęły, że odpowiedzialność z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania uregulowana została w sposób wyczerpujący w Umowie, Regulaminie oraz Taryfie opłat i prowizji. W całości wyłączyły zastosowanie art. 17-32, art. 34-37, art. 40 ust. 3 i 4, art. 44, art. 45, art. 46 ust. 2-5, art. 47, art. 48, art. 51 oraz art. 114-146 u.u.p.

W ramach umowy J.B. uzyskał dostęp do systemu bankowości internetowej, systemu bankowości mobilnej, systemu obsługi telefonicznej i usługi SMS Kontakt. Bank za pomocą systemu bankowości elektronicznej udostępniał: informacje o stanie środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, wykonywanie transakcji płatniczych, otwieranie i zarządzanie lokatami terminowymi. Zgodnie z zapisami Regulaminu użytkownicy powinni korzystać ze sprawnego sprzętu komputerowego z dostępem do sieci Internet oraz przeglądarki internetowej umożliwiającej stosowanie protokołu szyfrującego SSL. Sprzęt komputerowy użytkowników powinien mieć zainstalowane i działające aktualne wersje systemu operacyjnego, przeglądarki internetowej oraz programów antywirusowych i programów typu „firewall”.

Autoryzacja odbywała się przez: podanie hasła jednorazowego w przypadku transakcji płatniczych i innych dyspozycji, które wymagają autoryzowania, jednorazowe wyrażenie zgody za pomocą hasła (...)