Ochrona depozytów gminy w razie upadłości banku

Monitor Prawa Bankowego 2024/03 Marzec

Wyrok Sądu Najwyższego z 3 listopada 2022 r. (II CSKP 129/22)

Gminne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej nie są deponentami w rozumieniu ustawy o BFG, albowiem żadna ustawa nie przyznaje im zdolności prawnej ani tym bardziej zdolności sądowej. Zdolność prawna nie została przyznana jednostkom organizacyjnym gmin takim jak: szkoły, przedszkola czy ośrodki pomocy społecznej ani bezpośrednio, ani pośrednio, na skutek założenia dla danej jednostki rachunku bankowego.

Gmina Zielonka wniosła pozew o zasądzenie od Bankowego Funduszu Gwarancyjnego 188 182,27 zł wraz z odsetkami ustawowymi od 21.12.2015 r. oraz ustalenie, że między pozwanym a każdą z jednostek organizacyjnych Gminy wymienionych w pozwie został nawiązany stosunek gwarancji na mocy ustawy z 14.12.1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1866, dalej: „u.BFG”). Na dochodzoną kwotę składają się wierzytelności z rachunków bankowych powoda, trzech szkół podstawowych, trzech przedszkoli miejskich, Miejskiego Gimnazjum, Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół oraz wierzytelność Ośrodka Pomocy Społecznej.

Wyrokiem z 23.11.2017 r. Sąd Okręgowy oddalił powództwo. Sąd ten ustalił, że 16.06.2015 r. jednostki organizacyjne powoda zawarły z Bankiem umowy rachunków bankowych. Z dniem 11.08.2015 r. Komisja Nadzoru Finansowego ustanowiła w Banku zarząd komisaryczny, zaś 21.11.2015 r. zawiesiła jego działalność. Dnia 23.11.2015 r. Komisja Nadzoru Finansowego wystąpiła do Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy z wnioskiem o ogłoszenie upadłości Banku. W dniu 25.11.2015 r. pozwany otrzymał od Zarządu Komisarycznego Banku listę deponentów, o której mowa w art. 26i ust. 1 u.BFG, na której została wskazana Gmina Zielonka. Łączna kwota wierzytelności z tytułu rachunków bankowych prowadzonych na rzecz Gminy i jej jednostek organizacyjnych wynosiła na dzień 23.11.2015 r. 612 132,26 zł. Dnia 4.12.2015 r. Gmina Zielonka i jej jednostki organizacyjne złożyły wnioski o wypłatę środków gwarantowanych przez Fundusz. W dniu 7.12.2015 r (...)