Przegląd orzecznictwa sądów w przedmiocie wypowiedzenia umowy kredytu przez bank i oceny zdolności kredytowej

Wymogi związane z wypowiedzeniem umowy kredytu przez bank

Monitor Prawa Bankowego 2026/02 Luty

Zawiadomienie kredytobiorcy o stanie zadłużenia, którego wysokość uprawniała bank do wypowiedzenia umowy, powinno poprzedzać dokonanie wypowiedzenia. Jest to istotne z punktu widzenia ochrony praw kredytobiorcy, który po zawiadomieniu o wysokości zadłużenia może podjąć działania dla utrzymania stosunku umownego z bankiem. Z tego punktu widzenia pomiędzy zawiadomieniem o stanie zadłużenia a wypowiedzeniem umowy powinien upłynąć odpowiedni okres. Dla dokonania wypowiedzenia konieczne jest również stwierdzenie przez bank, a nie przez kredytobiorcę, że świadczenie nie zostało spełnione przez kredytobiorcę w terminie wskazanym przez bank. Stanowi to podstawę do wypowiedzenia umowy i z tego względu bank nie może składać oświadczenia o wypowiedzeniu przed upływem terminu do wykonania zobowiązania przez dłużnika.

Skład sądu:

SSA Rafał Dzyr (przewodniczący),

SSA Andrzej Żelazowski (sprawozdawca),

SSA Izabella Dyka,

Michał Góral (protokolant).

Synteza stanu faktycznego

Bank (...) S.A. w W. udzielił 30.10.2009 r. powodom M.W., S.W. (1), M.W. i W.W. (1) mieszkaniowego kredytu hipotecznego (...) nr (...) w kwocie 369 385,71 zł.

Kredytu udzielono z przeznaczeniem na spłatę następujących zobowiązań finansowych: pożyczek gotówkowych z 7.04.2008 r. i z 23.09.2009 r., kredytu konsolidacyjnego udzielonego przez (...) S.A. 28.11.2007 r., umowy karty kredytowej z G.M. Bank z 29.11.2008 r., umowy kredytu odnawialnego z S.B. z 23.01.2009 r., umowy kredytu gotówkowego w (...) z 18.12.2008 r., umowy pożyczki gotówkowej w (...) Banku udzielonej 24.11.2008 r., umowy kredytu samochodowego zawartej w (...) Bank S.A. 22.09.2008 r., umowy kredytu ratalnego w (...) z 27.10.2008 r. oraz umowy kredytu gotówkowego zaciągniętego w (...) Bank S.A. 15.06.2009 r. Zobowiązanie zostało zaciągnięte również na kredytowanie zakupu nieruchomości składającej się z działki ewidencyjnej nr (...), położonej w M. - gmina L., objętej księgą wieczystą nr (...).

Kredytu udzielono na 300 miesięcy. Stawka referencyjna w dniu sporządzenia umowy wynosiła 4,800% , marża banku wynosiła 3,58 p.p. Oprocentowanie kredytu, w stosunku rocznym, wyniosło 8,6600%, a roczna stopa procentowa dla zadłużenia przeterminowanego, na dzień podpisania umowy, wyniosła 9,2772%.

Zabezpieczeniem spłaty kredytu była hipoteka zwykła na nieruchomości w M., której właścicielem był S.W. (1), w wysokości 369 385,71 zł oraz hipoteka kaucyjna do kwoty 184 700 zł. Kredytobiorcy byli zobowiązani do spłaty całości wynikającego z umowy zadłużenia do 10.10.2034 r. Zobowiązanie umowne było płatne w miesięcznych ratach 10. każdego miesiąca. Bank pobierał odsetki od kredytu wg zmiennej stopy procentowej w stosunku rocznym, której wysokość ustalał w dniu rozpoczynającym pierwszy i kolejne trzymiesięczne okresy obowiązywania stawki referencyjnej, jako suma stawki referencyjnej i marży banku. Bank był zobowiązany do zawiadomienia kredytobiorców pisemnie listem zwykłym o kwocie należności zaległej spłaty kredytu, wysyłając stosowne przypomnienie. Koszty takiej korespondencji obciążały kredytobiorców według stawek wynikających z Taryfy obowiązującej u strony pozwanej. Za każdy dzień kalendarzowy okresu utrzymywania się zadłużenia przeterminowanego z tytułu kredytu, (...) S.A. pobierał odsetki wg obowiązującej w tym okresie zmiennej stopy procentowej dla kredytów przeterminowanych i kredytów postawionych po upływie terminu wypowiedzenia w stan natychmiastowej wykonalności, zwanej dalej s (...)