Copy trading

Monitor Prawa Bankowego 2024/11 Listopad

Stanowisko Urzędu KNF z 3 czerwca 2024 r.

Europejski Urząd Giełd i Papierów Wartościowych (dalej: „ESMA”) opublikował 30.03.2023 r. dokument pt. „Supervisory Briefing on supervisory expectations in relation to firms offering copy trading services”[1]. Urząd Komisji Nadzoru Finansowego przedstawia dodatkowe uwagi do świadczenia usług w formule copy trading wynikające ze specyfiki Ustawy o obrocie[2], aktów prawa unijnego oraz przepisów wykonawczych.

W szczególności zwracamy uwagę na brak możliwości posługiwania się przez firmy inwestycyjne, w toku świadczenia usług inwestycyjnych, klientami lub innymi osobami, które nie spełniają szczegółowych wymogów, w tym wiedzy, doświadczenia i kwalifikacji.

Copy trading, w zależności od formy, wymaga zezwolenia na świadczenie usługi zarządzania portfelem, doradztwa inwestycyjnego, przyjmowania i przekazywania zleceń lub wykonywania zleceń; może również stanowić outsourcing. Ryzyko świadczenia usług w formule copy trading, w tym m.in. obowiązek zapewnienia zgodności z przepisami dotyczącymi odpowiedniości transakcji, spoczywa w całości na firmie inwestycyjnej.

Wprowadzenie

Copy trading polega na udostępnianiu przez firmy inwestycyjne ich klientom funkcjonalności pozwalającej na „kopiowanie” składu portfeli osób trzecich lub parametrów zawieranych przez takie osoby transakcji.

Praktyki obserwowane w innych jurysdykcjach obejmują zazwyczaj angażowanie przez firmy własnej bazy klientów, posiadającej w tej firmie swoje rachunki instrumentów finansowych. Takie portfele są następnie przekazywane innym klientom. Sygnały transakcyjne w zależności od rodzaju modelu biznesowego mogą pochodzić również z innych źródeł.

W zamian za udostępnianie portfeli oraz sygnałów transakcyjnych, „kopiowani” inwestorzy otrzymują od firmy inwestycyjnej świadczenia pieniężne lub niepieniężne. Wysokość takich świadczeń zależy np. od wartości aktywów klientów, którzy korzystają z udostępnionego portfela albo opiera się na stałej, miesięcznej kwocie.

Charakter prawny copy trading

Copy trading, z uwagi na różnorodność form, w których jest świadczony, może w praktyce spełniać cechy różnych usług maklerskich. Zgodnie z opublikowanym w 2012 r. przez ESMA „MiFID Questions and Answers Investor Protection & Intermediaries”, dostarczanie tzw. sygnałów transakcyjnych (ang. trade signals), w zależności od stanu faktycznego, może spełniać definicje usług, o których mowa w art. 69 ust. 2 pkt 1, 2, 4 lub 5 Ustawy o obrocie.

A. Zarządzanie portfelem

W jednym z modeli copy tradingu, klientowi firmy inwestycyjnej umożliwiany jest wybór „źródła” sygnałów transakcyjnych. Klient, po wyborze konkretnej „kopiowanej” osoby trzeciej, upoważnia firmę inwestycyjną do składania tożsamych do portfela modelowego zleceń w jego imieniu. Modyfikacją takiego rozwiązania jest sytuacja, w której klient „kopiujący” co prawda korzysta z funkcjonalności firmy inwestycyjne (...)